LED-kweeklamp kiezen: welke groeilamp past bij jouw ruimte en planten

Een LED-kweeklamp, ook groeilamp genoemd, is een lamp die licht maakt met diodes en is afgestemd op wat planten gebruiken: het bereik van 400 tot 700 nm, PAR genoemd. Er bestaan kleine lampen met een E27-fitting voor een enkele plant, lichtbalken voor een rek met zaailingen, platte panelen voor een kweektent en professionele lampen van meer dan 500 W. Welke je nodig hebt, volgt uit je ruimte en je gewas, niet uit een merknaam.

Deze site verkoopt geen lampen en noemt geen prijzen; wie op „groeilamp kopen” zoekt, vindt hier waar je op let, niet waar je bestelt. De cijfers komen van de modelpagina's in deze afdeling, waar bij elk getal bron en datum staan. Een kweeklamp werkt op netspanning, vaak in een warme en vochtige ruimte: volg de handleiding van de maker, gebruik een geaard stopcontact en laat een installateur de elektrische installatie beoordelen.

Vraag 1: welk oppervlak wil je verlichten?

Begin met een meetlint, niet met een lamp: het oppervlak bepaalt de klasse.

De „max coverage” die fabrikanten opgeven, is een bovengrens: in de hoeken valt dan duidelijk minder licht dan in het midden. Kies de lamp voor het oppervlak dat je echt wilt vullen, en onthoud dat je een te sterke lamp kunt dimmen, maar een te zwakke niet sterker kunt maken.

Vraag 2: hoeveel licht geeft de lamp, in µmol/s?

Watt is wat een lamp aan stroom trekt, niet wat hij aan licht geeft. Wat je wilt weten, zijn twee andere getallen uit de specificatietabel.

• PPF in µmol/s: hoeveel fotonen in het PAR-bereik de lamp per seconde uitstraalt.
• Efficiëntie in µmol/J: hoeveel licht per watt. De opgaven in deze afdeling lopen van 2,0 µmol/J (Mars Hydro TS 600) tot 2,85 µmol/J (Spider Farmer SE3000); voor dezelfde lichtopbrengst scheelt dat ongeveer 30 procent stroom en warmte.

Deel de PPF door het oppervlak in m² en je hebt een plafond voor de lichtintensiteit op je planten. De 249 µmol/s van een SF1000 over 60 x 60 cm (0,36 m²) is hooguit ongeveer 690 µmol/m²/s, in de praktijk minder. Ter vergelijking: de voorlichtingsdienst van Utah State University noemt voor zaailingen ongeveer 200 tot 400 µmol/m²/s, bij 12 tot 14 uur licht per dag. Wat PPF, PPFD en DLI precies zijn en hoe je van het een naar het ander rekent, staat op de pagina over PPFD, PAR en DLI. Controleer ook of de getallen kloppen: vermogen maal µmol/J hoort ongeveer de PPF te geven.

Vraag 3: quantum board of bar-lamp?

Een quantum board is één platte plaat met honderden kleine diodes en een losse driver; een bar-lamp heeft losse lichtbalken met open ruimte ertussen. In een kleine tent is een board compact en eenvoudig op te hangen. Hoe de series van één merk over beide vormen verdeeld zijn, zie je in het overzicht van quantum boards en bar-lampen van Spider Farmer.

Vraag 4: kun je dimmen, en welk spectrum krijg je?

Een dimknop is geen luxe: zaailingen en stekken vragen minder licht dan volwassen planten. De SF1000 en de TS 1000 hebben een dimknop op het driverkastje; bij de TS 1000 kan dimmen via de app alleen met een aparte module.

Het spectrum komt daarna. „Full spectrum” op de doos is een label, geen maat: de ene fabrikant bedoelt de band van 400 tot 700 nm, de andere wit licht van 3000 K en 5000 K met extra rood rond 660 nm en verrood rond 730 nm. Hoe je een spectrumgrafiek leest, staat bij wat full spectrum op een LED-groeilamp betekent.

Vraag 5: kamerplant of kweektent?

Voor een paar kamerplanten is een tentlamp meestal te groot. De Royal Horticultural Society noemt gewone lampen voor in huis ongeschikt om planten te laten groeien, omdat de lichtintensiteit te laag is, en raadt tuinbouwverlichting aan (RHS over kunstlicht voor kamerplanten). USU schrijft op zijn beurt dat je voor zaailingen geen speciale kweeklamp nodig hebt: eenvoudige werkplaatsverlichting met tl- of LED-buizen volstaat. Het gaat dus om genoeg licht, niet om het woord „groeilamp” op de doos. Kleine lampen, klemlampen en lichtbalken voor binnen staan bij de groeilamp voor kamerplanten.

Waar je daarna verder leest

• Kiezen tussen modellen: de tien criteria voor de beste LED-kweeklamp, zonder ranglijst met een winnaar.
• Eén model in detail: de pagina's over de SF1000, SF2000 en TS 1000 en de merkoverzichten van Spider Farmer, Mars Hydro en Fluence, in de lijst hieronder.
• Na de aankoop: de meest gemaakte fouten met ophanghoogte, lichtduur en warmte, en een lamp schoonmaken.